به مناسبت ۹ شهریور، روز ملی حفاظت از یوزپلنگ ایرانی

پایگاه خبری دیده بان محیط زیست و حیات وحش ایران: از سال ۱۳۸۶ همه ساله نهم شهریورماه به عنوان “روز ملی حفاظت از یوزپلنگ ایرانی” گرامی داشته می شود.

در نهم شهریور سال ۱۳۷۳ یک یوزپلنگ ماده که به همراه سه توله اش برای خوردن آب به نزدیکی شهر بافق آمده بودند مورد حمله افراد بومی قرار گرفتند. یوز مادر زخمی شده و فرار کرد و دو توله زیر ضربات بیل و کلنگ کشته شدند.

………………تصویر: لاشه خواهران مارتیا که توسط اهالی حاشیه بافق کشته شدند / شهریور ۱۳۷۳

محیط بانان تنها قادر به نجات یک توله یوز ماده شدند، پیکر نیمه جان توله را از مرگ حتمی نجات دادند و نام او را ماریتا گذاشتند. مارتیا تا زمان مرگش در سال ۱۳۸۳ به تنهایی در پارک پردیسان تهران زندگی کرد.

………………………………………….……تصویر: مارتیا در پارک پردیسان تهران

یوزپلنگ به چه معناست؟

همانگونه که مشخص است، یوزپلنگ ترکیبی از دو کلمه یوز و پلنگ است. یوز در فارسی، بن مضارع یوزیدن است و فعل یوزیدن به معنای “جستن، جهیدن، جستجو و طلب کردن” می باشد. به عبارت دیگر یوز یعنی جوینده، طلب کننده و شکار کننده. از آنجا که از سگ های شکاری هم برای تعقیب و گرفتن شکار استفاده می شده، به آنها هم یوز گفته می شده است.

با توجه به تعاریف فوق، بدیهی است که یوزپلنگ به معنای پلنگی است که به دنبال شکار می گردد و به اصطلاح با یوزیدن آنرا می گیرد. شاید بتوان گفت که در گذشته برخی بر این باور بودند که یوزپلنگ نوعی پلنگ است و عنوان “پلنگ شکاری” نیز دلیل دیگری بر این مدعا است. البته برخی یوزپلنگ را نوعی یوز می دانستند که پدر یا مادر آن پلنگ باشد و به همین ترتیب، یوز شیر یعنی یوزی که یکی از والدینش شیر بوده است. بعلاوه، واژه دیگری بنام “هوبر” در گذشته وجود داشته که آنهم به معنای یوز و توله یوز بوده، ولی به نظر می رسد که این کلمه امروزه منسوخ شده است. با مراجعه به اشعار و متون قدیمی ایرانی، می توان دریافت که در گذشته این جانور با نام یوز شناخته می شده و کمتر به آن یوزپلنگ گفته می شده است.

تاریخچه یوزپلنگ آسیایی:

در گذشته، زیستگاه یوز پراکندگی وسیعی از ایران و عربستان تا هندوستان و ترکمنستان را شامل می شده است. در میان آثار باستانی، مهری مربوط به هزاره سوم پیش از میلاد در میانرودان یوزپلنگی را در کنار مربیش به تصویر میکشد. شاهان آشوری از یوزها برای شکار بهره میگرفتند. در سوریه و فلسطین، جنگجویان صلیبی از شکار آهو توسط یوز سخن به میان آورده اند و گزارش شده است که یکی از شاهان سده پانزدهم میلادی در ارمنستان گله هایی از یوزها به شمار حدود صد عدد از این جانوران داشت. حالا اما نسل یوز آسیایی جز در ایران در سایر کشورها منقرض شده است.

………………………خانواده یوزپلنگ آسیایی / پناهگاه حیات وحش میاندشت خراسان شمالی

تا پیش از جنگ جهانی دوم، جمعیت یوزپلنگ در ایران حدود ۴۰۰ عدد بود که تقریبا در تمام مناطق استپی و صحرایی نیمه شرقی کشور و بخش هایی از نواحی غربی کشور نزدیک مرز عراق دیده می شد اما ورود جیپ بعد از جنگ منجر به کشتار گسترده طمعه های مورد علاقه یوز به خصوص آهو و جبیر شد و در نتیجه جمعیت یوزپلنگ به شدت کاهش یافت.

در سال ۱۳۳۸ کانون شکار وقت ایران یوزپلنگ را حمایت شده اعلام نمود. با اعمال اقدامات حفاظتی، جمعیت طعمه در بسیاری از مناطق کشور روبه افزایش نهاد که این باعث افزایش جمعیت یوزپلنگ نیز شد. مشاهده یوزپلنگ در مناطق مختلف افزایش یافت که این احیا جمعیت نتیجه تاثیرات قوانین و مقررات حفاظتی بود که اعمال شد. در اواسط دهه ۱۳۵۰، جمعیت یوزپلنگ در ایران ۳۰۰-۲۰۰ عدد تخمین زده می شد. در آن زمان، قلمرو یوزپلنگ تقریبا تمام مناطق کویری نیمه شرقی کشور را در بر می گرفت که از جمعیت انسانی کمی برخوردار بود.

…………………………………. یوزپلنگ آسیایی / پناهگاه حیات وحش دره انجیر یزد

در اواخر دهه ۱۳۵۰ حفاظت از حیات وحش برای چند سال دچار اختلال شد. اکثر مناطق به وسیله دامداران اشغال و دشت های صاف و استپ ها جولانگاه ماشین ها و موتورسیکلت های قدرتمند صحرایی گردید که گونه های کویری مثل آهوی ایرانی، جبیر، گورخر و همچنین یوزپلنگ را تعقیب و شکار می کردند. منطقه حفاظت شده خوش ییلاق که زمانی مناسبترین زیستگاه یوزپلنگ در آسیا بود تقریبا از بین رفت.

یوزپلنگ از بسیاری از مناطق زیست خود ناپدید شد و محدوده پراکنش آن به بعضی مناطق دور دست که در آنجا طعمه کافی و امنیت نسبی وجود داشت محدود شد.

وضعیت فعلی یوزپلنگ در جهان:

با رشد روز افزون جمعیت انسان، زمین های بیشتری به کشاورزی اختصاص داده شد، دام های بیشتری مراتع را اشغال کردند و انسان برای تأمین منابع غذایی خود و یا تفریح، طعمه های مورد علاقه یوز را شکار نمود. خود یوزپلنگ نیز از تهدیدی که برخی از هم خانواده های آن مانند ببر و پلنگ را در معرض خطر قرار داده مصون نماند و تعدادی زیادی از آنها به خاطر پوست زیبایشان شکار شدند تا از پوست هر ۶ یوز یک پالتوی پوست زنانه دوخته شود. البته پوست یوز به هیچ وجه برای دوختن پالتو مناسب نیست و کیفیت چندانی ندارد.

………………………………..یوزپلنگ آسیایی / پارک ملی کویر سمنان / تیرماه ۱۳۹۳

مجموعه عوامل فوق باعث شد که جمعیت یوز در سرتاسر مناطق محل زیستش به شدت کاهش یافته و در برخی مناطق کاملا منقرض شود. امروزه بزرگترین جمعیت یوز در نامیبیا در جنوب آفریقا با حدود ۲۵۰۰ یوز و در کشورهای تانزانیا و کنیا در شرق آفریقا وجود دارد.

در آسیا و در هندوستان که چیتا نام خود را از این سرزمین گرفته است، جمعیت یوز در ابتدای قرن بیستم به شدت کاهش یافت و سرانجام در یک شب تابستانی در سال ۱۹۴۷، حاکم ایالت کوروای با چند گلوله سه یوزی را که در مقابل نوربالای اتومبیل او بی حرکت مانده بودند را از پا درآورد و به این ترتیب تیرخلاص بر پیکره یوز در سرزمین چیتاها زده شد و بالاخره انقراض چیتا رسما در سال ۱۹۵۲ در هندوستان اعلام شد.

……………………………….یوزپلنگ آسیایی / منطقه حفاظت شده دورنه خراسان رضوی

در ابتدای قرن حاضر تخمین زده شده که درحدود یکصد هزار یوزپلنگ در ۴۴ کشور آسیایی و آفریقایی پراکنده بوده است. ولی عوامل مختلف باعث کاهش جمعیت و انقراض آن در بیشتر زیستگاه هایش شد. در یک بررسی گسترده که توسط نُرمَن مایر در سال ۱۹۷۵ در جنوب صحرای بزرگ آفریقا صورت گرفت جمعیت این جانور حدود ۱۵,۰۰۰ عدد برآورد شد. در این بررسی جمعیت های ایران و شمال آفریقا شامل نبودند ولی بر اساس آمار اسکندر فیروز، ریاست وقت سازمان حفاظت محیط زیست حدود ۳۰۰-۲۰۰ یوز در آن زمان در ایران وجود داشته است. آخرین بررسی ها که در دهه نود میلادی توسط “صندوق حفاظت از یوزپلنگ” انجام شد حاکی از آن است که درحال حاضر حدود ۱۲۰۰۰ – ۹۰۰۰ یوزپلنگ به صورت وحشی در ۲۴ تا ۲۶ کشور آفریقایی و کمتر از ۱۰۰ یوز در ایران زیست می کنند.

رژیم غذایی یوزپلنگ:

برخلاف تصور بسیاری از مردم، یوز ایرانی معمولا از دام های اهلی مانند بز، گوسفند و شتر تغذیه نمی کند ولی متأسفانه این تصور در میان بسیاری از دامداران و شتردارانی که در زیستگاه های یوز زندگی می کنند، وجود دارد که این جانور یکی از دشمنان اصلی دام های آنهاست و در سال های اخیر چندین یوزپلنگ ایرانی بخاطر سوء تفاهم دامداران محلی از پا درآمده اند.

……..تصویر: میش وحشی شکار شده توسط یوزپلنگ مادر و سه توله اش در منطقه حفاظت شده توران

درحال حاضر قوچ و میش عمده ترین شکار یوزپلنگ را در ایران تشکیل می دهد و پس از آن آهو، جبیر و کل و بز در رده های بعدی قرار دارند. خرگوش نیز یکی دیگر از غذاهای یوز است ولی هرگز نمی تواند به تنهایی به عنوان یک غذای اصلی، بقای بلند مدت یوز را تضمین نماید. در مناطقی چون پناهگاه حیات وحش میاندشت و بهکده رضوی در نزدیکی پارک ملی گلستان مشاهده شده که یوزها از انواع جوندگان تغذیه نموده اند. همچنین تلاش آنها برای شکار کبک و تیهو نیز ثبت گردیده است. در پارک ملی کویر یوزی حین تعقیب یک شغال مشاهده شده است. در نای بندان، بقایای انجیر وحشی در سرگین یوزها بدست آمده است. در بهکده رضوی یوزها حتی از گراز نیز تغذیه نموده بودند. حشرات و خزندگان نیز در بررسی های سرگین یوزپلنگ ها مشاهده شده است.

روش شکار:

روش شکار یوزپلنگ با سایر اعضای خانواده گربه سانان تفاوت دارد. این جانور ابتدا از روی یک نقطه مرتفع مانند تپه موریانه ها، تخته سنگ ها، تنه خمیده درختان، دامنه کوه ها و تپه ها قلمرو خود را زیر نظر می گیرد تا شکار مورد نظرش را بیابد. وقتی گله ای از شکارش را پیدا کرد، آنرا به دقت بررسی کرده و سعی می کند طعمه ای را انتخاب کند که احتمال موفقیت در بدست آوردن آن بیش از سایر اعضای گله باشد.

…………………………………..یوزپلنگ آسیایی / پناهگاه حیات وحش نای بندان طبس

پس از انتخاب طعمه، آرام و با حوصله با استفاده از عوارض سطح زمین نظیر علف ها، بوته ها و تخته سنگ ها به شکار خود نزدیک می شود. یوزپلنگ سعی می کند همیشه جهتی را برای نزدیک شدن به طعمه خود انتخاب نماید که برخلاف جهت باد باشد تا طعمه با از طریق بو متوجه حضور او نشود.

پوست خالدار یوزپلنگ نیز به استتار او در میان علف ها و بوته ها کمک می کند و اجازه نمی دهد که شکار به راحتی متوجه حضور او شود. خط اشک سیاه رنگ یوز نیز وسیله کارامد دیگری است که با جذب اشعه های نورانی خورشید مانع از بازتاب آنها و جلب توجه شکار می گردد. اگر در حین ماهرخ رفتن، طعمه به چیزی مشکوک شود و به سمت او نگاه کند، آنقدر درجای خود ثابت می ماند تا طعمه دوباره به چریدن مشغول شود.

زمانی که یوز به فاصله مناسبی یعنی حدود ۲۰ الی ۱۰۰ متری رسید مثل تیری که از کمان رها شده باشد با یک انفجار سرعت فوق العاده به سوی طعمه خود می دود. دست ها و پاهای یوز با هماهنگی خاصی یکی پس از دیگری بر زمین فرود می آیند و دم قوی و بلند جانور در سر پیچ ها با کمک به حفظ تعادل مانع از زمین خوردن آن می شود. پنجه های آزاد جانور نیز باعث می گردد تا یوز سر نخورد.

…………………………………………یوزپلنگ آسیایی / پارک ملی سیاه کوه اردکان

وقتی یوز به طعمه اش رسید، با دست به زیر پاهایش می زند و با برهم زدن تعادل جانور آنرا به زمین می زند و بلافاصله با دندان های نیش خود گلوی طعمه خود را می گیرد و فشار می دهد. دندان ها و عضلات صورت و گردن یوز مانند پلنگ آنقدر قوی نیستند تا یوز بتواند به کمک آنها گردن شکارش را با یک حرکت شکسته و آنرا از پا درآورد. از این رو چندین دقیقه گردن شکارش را با دندان نگه می دارد تا جانور خفه شده و از پا درآید.

وقتی که شکار از پا درآمد، یوز مدت زمانی را به استراحت می گذراند تا قوای از دست رفته خود در جریان تعقیب و گریز را دوباره بازیابد. برای خوردن طعمه ابتدا پوست روی کفل و ران های جانور را با دندان بلند کرده و عضلات آن قسمت را می خورد. یوز ایرانی به ندرت پوست و موی شکار خود را می خورد و سعی می کند بیشتر عضلات را بخورد. زبان و جگر از قسمت هایی هستند که به شدت مورد علاقه یوزها بخصوص در ایران هستند. جگر یا کبد مهمترین ذخیره گاه مواد قندی نظیر گلیکوژن در بدن به شمار می رود و خوردن آن کمک زیادی به بازیافتن انرژی از دست رفته بدن یوز می نماید.

………………………………………….یوزپلنگ آسیایی / منطقه حفاظت شده کوه بافق

یوزپلنگ طعمه های تازه را همیشه ترجیح می دهد و ندرتا اتفاق می افتد که دوباره بر سر لاشه قدیمی برگردد و به اصطلاح مردارخواری کند اما گاهی دیده شده که در مناطقی که طعمه کافی در دسترس این جانور نبوده بازهم برای خوردن لاشه قدیمی بازگشته است. عوامل متعددی در موفقیت آمیز بودن شکار یوزپلنگ تأثیر دارند و به این دلیل نیمی از شکارهای یوزپلنگ موفقیت آمیز نیستند.

سرنوشت نامعلوم یک جفت یوزپلنگ نر و ماده به دلیل بی برنامگی و بی مسئولیتی

در حال حاضر  یک یوزپلنگ نر به نام کوشکی حدود ۷ سال (از سال ۱۳۸۶)  و یک یوزپلنگ ماده به نام دلبر حدود ۳ سال (از سال ۱۳۹۰) است که بصورت جداگانه در استان های خراسان شمالی و سمنان در اسارت نگهداری می شوند.

هنوز هیچ اقدامی در این زمینه صورت نگرفته و همچنان دلبر (یوزپلنگ ماده) و کوشکی (یوزپلنگ نر) بصورت جداگانه و بدون هیچ برنامه ای در توران و میاندشت زندگی می کنند تا فرصتی استثنائی جهت تکثیر این گونه در معرض انقراض و حفظ ذخیره ژنتیکی یوزپلنگ آسیایی به آسانی از بین برود و هیچ کس برای اتلاف این سرمایه بزرگ و ارزشمند پاسخگو نباشد.

مسلما برای حفظ نسل یک گونه در معرض انقراض، حفظ زیستگاه های طبیعی و حفاظت از باقیمانده جمعیت آن گونه در طبیعت از اولویت و اهمیت بالاتری نسبت به تکثیر گونه در اسارت برخوردار است اما حفظ تعدادی یوزپلنگ آسیایی در اسارت نه تنها منافات و تداخلی با اجرای برنامه های حفاظتی یوز در عرصه های طبیعی ندارد، با وجود روند فزاینده تخریب زیستگاه های طبیعی، شکار طعمه ها، افزایش مرگ و میر، کاهش زاد و ولد و روند کاهش جمعیت یوزپلنگ در کشور و مهمتر از همه با توجه به وجود یک جفت یوزپلنگ نر و ماده که امکان رها سازی آنها در طبیعت وجود ندارد، هم اکنون تکثیر در اسارت این گونه ارزشمند امری بسیار ضروری و فرصتی استثنائی به شمار می رود.

وضعیت یوزپلنگ در طبیعت ایران

طی دو دهه گذشته، مطالعات مدون چندانی درباره یوز در ایران صورت نگرفته است. البته ذکر این نکته کاملا ضروری است که یوزپلنگ ها بین مناطق مختلف در رفت و آمد بوده و نمی توان جمعیت ثابتی برای هر استان یا منطقه در نظر گرفت.

برنامه پایش جمعیت یوزپلنگ آسیایی با همکاری سازمان حفاظت محیط زیست، انجمن یوزپلنگ ایرانی و پروژه بین المللی حفاظت از یوزپلنگ آسیایی پس از یکسال تلاش در اسفندماه ۱۳۹۱ به پایان رسید.

در جریان این برنامه ده زیستگاه اصلی یوزپلنگ در کشور با استفاده از دوربین های تله ای پایش شد و در این مدت بیش از ۲۰۰ تصویر از یوزپلنگ به ثبت رسیده است که با مقایسه خال های روی بدن که مشخصه ای منحصر بفرد در هر یوزپلنگ به شمار می رود مشخص شد که این ۲۰۰ تصویر تنها متعلق به ۲۰ یوز مختلف می باشد.

البته شناسایی این تعداد یوزپلنگ دلیل بر وجود تنها ۲۰ قلاده یوز در کشور نیست و با توجه به گستردگی زیستگاه های و محدودیت منابع و امکانات قطعا تعداد بیشتری یوزپلنگ وجود داشت که در جریان پایش شناسایی نشده بودند ضمن آنکه تمامی زیستگاه های یوز در کشور نیز در برنامه پروژه پایش قرار نداشت.

شواهد نشان از زادآوری پایین و رشد منفی جمعیت یوزپلنگ در کشور دارد و قطعا تعداد یوزهای ایران در حال حاضر بسیار کمتر از ۷۰ قلاده است.

……………………تصویربرداری از چهار یوزپلنگ بصورت همزمان در پارک ملی توران / شهریور ۱۳۹۳

کاهش امنیت زیستگاه های یکی از مهمترین عوامل کاهش زاد و ولد یوزپلنگ ها به شمار میرود. یوزپلنگ در صورت احساس کاهش امنیت در منطقه زندگی خود اقدام به زاد و ولد نخواهند کرد و یا توله های خود را رها کرده و آن منطقه را ترک می کنند. کاهش امنیت لزوما با تخریب زیستگاه همراه نیست و فعالیت های گوناگون از جمله تردد بیش از حد، اکتشافات و فعالیت های معادن و غیره می تواند امنیت این مناطق را تا حد زیادی کاهش دهد.

هم اکنون با مشخص شدن جمعیت بسیار کوچک و شکننده یوزپلنگ آسیایی، حفظ این گونه ارزشمند نیازمند عزم ملی و حمایت تمامی دستگاه های دولتی و غیر دولتی خواهد بود.

+300
-6
  

42 دیدگاه

  1. ساناز می‌گوید:

    به امید روزی که اون قدر سطح شعورمون بالا بره که از گونه های با ارزشمون بخوبی نگهداری کنیم

    پر طرفدار Thumb up 50 Thumb down 2

  2. فائزه می‌گوید:

    باتشکر از گزارش خوبتون
    دیده بان عزیز آیا در پناهگاه حیات وحش موته یوزپلنگ وجود دارد؟؟؟؟ لطفا جواب دهید.

    پر طرفدار Thumb up 21 Thumb down 2

  3. احسان می‌گوید:

    جزیره اشک در دریاچه ارومیه جمعیت خوبی از قوچ و میش و گوزن داره و به دلیل امنیت زیاد هنوز هیچ شکارچی نتونسته تو این جزیره شکار کنه. من خواهشم از مسئولان محیط زیست اینه که دو تا یوز پلنگ در بند ( کوشکی و دلبر ) را بیارن تو این جزیره ول کنن که هم نسلشون زیاد بشه و هم امنیت بیشتری داشته باشن.

    پر طرفدار Thumb up 16 Thumb down 2

    • کاکتوس می‌گوید:

      احسان عزیز جزیره به منطقه ای گفته می شود که دور تا دور آن با آبها محصور شده باشد!!
      آخرین تصاویری که من از آن جزیره دیدم و در مورد پیمودن راه تا رسیدن به جزیره خواندم گفته شده بود مسیری را که سال پیش با قایق طی کرده بوده اند امسال با جیپ رفته اند!!!!

      داغ Thumb up 4 Thumb down 2

      • حمید خوانین می‌گوید:

        ۱٫من پارسال اونجا بودم، فاصله دو جزیره کاملا کویری شده و منطقه ای که با ساحل (که فاصله زیادی با ساحل قدیم داره) حداکثر ۷۰ سانتی متر آب داشت (مقایسه کنید با ۴ متر چند سال پیش) منابع آب شیرین دو جزیره به شدت افت کرده که باعث مرگ و میر فراوان هر دو جمعیت قوچو میش و گوزن ها شده.
        ۲٫ضمن اینکه وضعیت کوهستانی جزاره ها چندان مناسب یوز نیست. البته برای پلنگ مناسبه و آقای فیروز سال ۵۵ همین فکرو کردن و دو قلاده پلنگ هم برای زاد آوری تکثیر و هم برای کنترل جمعیت قوچ و میش ها اونجا رها کردن که سروشتشون نا معلوم به حساب میاد. به خاطر دوری و سختی مسیر اونجا امکان حفاظت وجود نداره واتفاقا به نظر من امنیت اونجا کمتر هم هست! قیمتی که یه یوز ایرانی میتونه داشته باشه خیلی هارو حتی میتونه وسوسه کنه با هلیکوپتر برن سراغش!
        ۳٫ دلبر و کوشکی هر دو در اسارت بزرگ شدن. باز وضعیت کوشکی به خاطر وجود فنس بزرگتر بهتره اما هیچکدوم از این دو عزیز تا بحال به جز خرگوش دنبال چیز دیگری ندویدند! ماهیچه های آنان رشد کافی را نداشته و هیچوقت قادر به زندگی مستقل در طبیعت نیستند. آنان از مادر خود یاد نگرفته اند چجوری شکار کنند و چجوری از خود مراقبت کنند. در بهترین حالت می توانند در همین فنس های یکی دوهکتاری زندگی کنند.
        ۴٫ شکی نیست که سازمان محیط زیست ما بسیار کم توان است اما دلبر سال دیگه تازه بالغ میشه و البته مذاکراتی با یک کارشناس ایتالیایی که یک بار توانسته در امارات لقاح مصنوعی را در یوز انجام بده، در حال انجام است. امید است که سال اینده شاهد حامله شدن دلبر خانم باشیم :)
        ۴٫۱٫ یوز ها در جفت گیری بسیار سخت گیرند و در واقع در اسارت راهی جز لقاح مصنوعی نیست چون امکان باروری طبیعی تقریبا صفر است. (حداقل تابحال که هیچجا موفقیت امیز نبوده) از بین گربه سانان فقط شیر به راحتی در اسارت تکثیر میشود.

        پر طرفدار Thumb up 5 Thumb down 0

  4. مجید (حیوانات نگینهای آفرینشند) می‌گوید:

    خداوکیلی تکلیف کوشکی و دلبر رو مشخص کنید

    پر طرفدار Thumb up 24 Thumb down 1

  5. یه محیط زیستی می‌گوید:

    سلام دیدبان . تشکر بخاطر گزارش بسیار زیبا و کاملتون
    امیدوارم روزی برسد که اولا فرهنگ مردم کشورم آنقدر بالا برود که حیوانات وحشی در طبیعت را جز خانواده خود حساب بکنند و اگه اتفاقی برای تک تک حیات وحش افتاد فک کنن که برای خانواده آنها اتفاق افتاده باشه و دوما امیدوارم روزی فرا برسه که تمام حیات وحش ایران عزیزم از خطر انقراض دور شوند
    به امید آن روز

    پر طرفدار Thumb up 16 Thumb down 1

    • مهدی:حامی حیات وحش می‌گوید:

      بسیار باعث خوشحالی و افتخار برای اینجانب است که روز ملی حفاظت از یوزپلنگ ایرانی، مقارن با روز تولد بنده شده است، این تقارن را برای خودم بفال نیک گرفته و ضمن آرزوی نجات نماد حیات وحش ایران از چنگال انقراض ، آرزو میکنم که امسال دیگر تکلیف کوشکی و دلبر مشخص شده و این دو گربه مهجور بوصال یکدیگر برسند….
      این روز بزرگ را بر تمام هموطنان بخصوص طبیعت دوستان و بویژه دیده بان عزیز و دست اندرکاران این سایت وزین و پرتلاش و سایر دوستان تبریک و تهنیت عرض نموده و برای همگان از درگاه ایزدمنان آرزوی سلامت و توفیق روز افزون دارم…

      پر طرفدار Thumb up 9 Thumb down 1

  6. محمد ابراهیمی می‌گوید:

    گزارش کامل و خوبی بود گرچه به اندازه کافی در آمار به تفاوت یوز آسیایی و آفریقایی تاکید نشده بود.
    امیدوارم هم این حیوون زیبا و هم زیستگاههاش در طبیعت کشور حفظ بشه…
    و برای دلبر و کوشکی فقط میشه متاسف بود که به خاطر یه سری مسائل و اختلافات سطحی و مسخره تمام عمرشون رو در تنهایی زندگی کردند
    اگه خانواده اون دو تا رو افراد ناآگاه کشتند، خود این دو موجود زیبا از خودی ها و افراد ظاهرا آگاه لطمه دیدند

    موافقم / مخالفم Thumb up 3 Thumb down 1

  7. دوستار پلنگ ایرانی می‌گوید:

    انصافا ما چه قدر مستند درباره طبیعت آفریقا دیدیم؟
    تا حالا شده دو تا مستند درست و حسابی از یوز در ایران تهییه بشه؟
    بعد از در جست و جوی پلنگ ایرانی هم دیگه هیچ مستندی از گوشتخواران بزرگ ایران تهییه نشده.
    تازه وقتی مستندی تهییه میکنیم خیلی کم به نمایش در میاد.
    خوب معلومه که سطح آگاهی مردم این قدر پایین باشه

    پر طرفدار Thumb up 13 Thumb down 1

    • Blue Fox می‌گوید:

      اساسا مردم ما با طبیعت”قهر”هستند.
      در هندوستان مردم در هر شرایطی که زندگی کنند، هیچ وقت نمی پندارند که چون اشرف مخلوقات هستند، بیش از حیوانات حق بهره برداری و استفاده از نعمت های طبیعت را دارند.
      “همه”در کنار هم در دامان طبیعت زیست می کنند.
      مسئل اینجاست که خیلی از هموطنان ما ، به بهانه ی حیوان بودن، اصلا حقی برای حیوانات قائل نمی شوند.
      تا زمانی که مسئله از ریشه حل نشود، بهترین مستندهای حیات وحش هم دیدگاه مردم را عوض نمی کند.
      تا زمانی که ما یاد نگیریم که جان یک سنجاقک هم عزیز است، وضعیت تغییری نمی کند.

      پر طرفدار Thumb up 8 Thumb down 1

    • حمید خوانین می‌گوید:

      در اینکه مستند های بسیار خوبی در افریقا تهیه شده شکی نیست اما ذکر چند نکته رو الزامی دیدم

      ۱- وضعیت حفاظت و توریسم در بعضی کشور های افریقایی حتی از اروپا و امریکا و آسیای جنوب شرق هم بهتره، جایی که توریست بره پول هم میاد و حفاظت بهترم میشه، گونه ها رو راحت تر میشه مشاهده کرد پس شرکت های بزرگ مثل بی بی سی به اون سمت میرن تا مستند هاشونو بسازن
      ۲- اتفاقا فیلم های خوبی ساخته شده که همگی با هزینه شخصی هستند. مانند “مَم” ساخته مهدی چلانی که درباره خرس سیاهه، پلنگ ایرانی بیشتر یه مستند داستانیه تا مستند حیات وحش. بیشتر به خاطر جایزه ای که در فجر بهش دادن (و کاملا حقش بود) ما مستند های خیلی خوبی داریم. آقایان “فتح اله امیری” و “فرخ راستکار” هم کارهای خوبی انجام دادن مقل مستند ۷ قسمتی خزندگان ایران که اگر شما صدای آن را ببندید نمیتوانید تشخیص دهید کار گروه ایرانیست یا خارجی!
      ۳ – البته باز هم تاکید میکنم که مستند سازی در ایران بسیار ضعیف است و راهی دراز تا جهانی شدن داریم. اگر کسی در این ضمینه فعالیت میکند باید سرمایه و عمر خود را در این راه بگذارد و به فکر نفع مالی هم نباشد. چیزی که در شرکت های بزرگ جزو پر درامدترین بخش های انان محسوب میشود…

      موافقم / مخالفم Thumb up 2 Thumb down 0

  8. چغوک می‌گوید:

    در خراسان جنوبی ، شهرستان فردوس ، یوزپلنگ را با نام ” تازی پلنگ ” یا به اختصار ” تازیک ” می شناخته اند .
    البته الان سال هاست که یوزی در آن منطقه دیده نشده است . با این وجود سال ها پیش از پیران آن مناطق شنیده بودم که تازیک های جوان هنگامی که مهارت کافی برای شکار آهو یا جبیر نداشتند با کمین در سر راه گله های گوسفند ، منتظر فرصت مناسب می ماندند تا بره یا بزغاله های به جا مانده از گله ها را در غفلت چوپان بربایند .
    البته مردمان آن سامان چنین خسارت های گاه و بیگاهی را نشان بی عرضگی چوپان می دانستند تا درنده خویی حیوان !
    همین طور به کرات شنیده بودم که این حیوانات را در حال خوردن محصولات جالیزی دیم ( خربزه و هندوانه ) و همین طور انگور باغ های حاشیه ای دیده اند .
    تا قبل از سال های ۱۳۲۰ ( یا همان زمان جنگ جهانی دوم ) مشاهده تازیک یا یوزپلنگ در آن مناطق به راحتی دیدن روباه و شغال بوده و اکثر پیران محلی از خیره شدن این حیوان و فرار نکردنش با حرارت زیاد سخن می گفتند و اینکه مثل پلنگ چندان اهل استتار نبوده و سعی می کرده است تا خطر برخورد با انسان جدی نشده است ، انرژی ارزشمند خود را صرف فرار نکند .
    احتمالا برخورد های مرگباری بین یوزها و چوپانان وجود داشته است با این وجود مثل کفتار ، گرگ و پلنگ مورد خشم و ترس مردمان قرار نمی گرفته است .
    از شکار این حیوان هم مطلقا چیزی نشنیده ام چون دلیلی برای شکارش وجود نداشته است .

    پر طرفدار Thumb up 11 Thumb down 1

  9. احسان می‌گوید:

    به نظرم استفاده از تلقیح مصنوعی راهکار بهتریه

    پر طرفدار Thumb up 5 Thumb down 2

  10. یوز پلنگ درز می‌گوید:

    ممنون از گزارش غمنگیز یوز
    ای کاش مسولین بیدار بشن

    پر طرفدار Thumb up 8 Thumb down 1

  11. omid می‌گوید:

    آقا ۷۰ قلاده !!!! وایییییییییی

    داغ Thumb up 4 Thumb down 2

  12. جمشید ازخوی می‌گوید:

    یوز ایرانی، روزت درخشان ! در مورد رها کردن ۲ قلاده یوز یعنی دلبر و کوشکی به جزیره اشک باید خاطر نشان کرد که طبق یک گزارش از برنامه گروه دانش تلویزیون ایران در حدود سالهای ۱۳۵۵ که من (در حدود ۱۰ سالگی !) آنرا دنبال میکردم، ۲قلاده پلنگ ایرانی برای کنترل جمعیت قوچ و میش ارمنی که از منطقه حفاظت شده مراکان خوی به آن جزیره منتقل شده ، با ازدیاد نسل، پایدار شده بودند، رها شد که البته نتیجه انتقال مثبت نبوده و بعد از مدتی پلنگ ها تلف شده بودند، الان که از دریاچه خبری نیست.! اگر ریاست سازمان تدبیری برای وصال دلبر و کوشکی بیاندیشد و جواب دهد، بر تارک تاریخ نه چندان درخشان سازمان محیط زیست ایران تا سالیان سال خواهد درخشید.امیدوارم.

    پر طرفدار Thumb up 5 Thumb down 1

  13. پلنگ مظلوم می‌گوید:

    ای خداااااااااااااااااااااااااااا اااااااااااااااا چرا اینقدر مسولین بیکار نشستن دارن فقط نگاه میکنن
    واقعا متأسفم برای مسئولین کشور که اینقدر بی فکر هستن و فقط فکر خودشون هستن
    باید وضع یوزپلنگ اینطوری وضع پلنگ هم اونطوری اصلا ایکاش بجای اینکه پلنگ و یوزپلنگ منقرض بشن این مسئولین منقرض بشن خیلی خیلی بهتره
    واقعا دارم راست میگم آدم وقتی میبینه ٧٠ قلاده بیشتر نمونده از این گونه ارزشمند دیگه باید چی بگه برای جفت گیری هم کاری نمیکنند فقط بلد هستن نگاه کنن چه اتفاقی میفته من به شما قول میدم امروز هم تو اخبار از یوز ایرانی خبری نمیدند که امروز روز یوز ایرانی هست

    پر طرفدار Thumb up 8 Thumb down 1

  14. احسان می‌گوید:

    به امید نجات ایران از دست مسئولان خواب آلود.

    پر طرفدار Thumb up 9 Thumb down 0

  15. زهره می‌گوید:

    بیاییم این روزهای فرخنده را که نقاط عطف پررنگی در نگرش ایرانی عصر حاضر است پاس بداریم.
    روزهای گذشته درخشانمان را با آینده درخشانی که در شرف ساختنش هستیم پیوند دهیم و دوران دور مانده از اصالت مان را که همزمان با اعمال خشونت های بیسابقه علیه حیات وحش سرزمین مان بوده به فراموشی بسپاریم و چشم اندازی بسیار درخشان از آینده حیات وحش کشور پیش روی آیندگان ترسیم نماییم.
    امروز را در سررسید و یا تقویم های خورشیدیمان ثبت کنیم و در تکمیل خصلت ایرانی مان که احترام به طبیعت و حیات وحش میهن است روزهای جهانی مختص به حیات وحش را هم در تقویم هایمان ثبت کنیم تا همواره ایرانی باشیم و ایرانی بمانیم.
    توحش و خشونت علیه حیوانات با خون ایرانی سازگاری ندارد.
    امروز سالروز وداع با خشونت علیه یوزپلنگ ایرانی و سالروز احترام و پاسداشت از حضور این هدیه ارزشمند آسمانی است.
    امروز نوروز یوزپلنگ ایرانی است.

    پر طرفدار Thumb up 4 Thumb down 0

  16. مجتبی ام می‌گوید:

    کپی از سایت حفاظت محیط زیست ایران
    مشاهده ۴۷ مورد یوزپلنگ در ۵ ماه گذشته/انتقال کوشکی و دلبر به پردیسان تا پایان تابستان مدیر پروژه بین الملی حفاظت از یوزپلنگ آسیایی گفت: مشاهده دسته‌های ۵ تایی یوز به همراه توله‌اش نشان از افزایش زادآوری این گونه با ارزش دارد.
    هومن جوکار مدیر پروژه بین‌المللی حفاظت از یوزپلنگ آسیایی در گفتگو با خبرنگار محیط زیست باشگاه خبرنگاران گفت: خوشبختانه از ابتدای سال جاری تا کنون ۴۷ مورد مشاهده یوزپلنگ در زیستگاه‌های یوز ثبت شده است که نسبت به مدت مشابه سال گذشته آمار نسبتا خوبی است.

    وی ادامه داد: ثبت دسته‌های ۵ تایی و ۴ تایی یوز به همراه توله‌ خود نشان از افزایش یوز در مناطق تحت مدیریت سازمان است که ما را امیدوار کرده است.

    وی ادامه داد: خوشبختانه از یکسال گذشته حس مسئولیت در مردم بومی و مسئولان شهرهای اطراف زیستگاه ایجاد شده و حالا حس مالکیت نسبت به یوز دارند که انگیزه آنها برای حفاظت از این گونه ارزشمند را بالا می‌برد.

    مدیر پروژه بین‌المللی حفاظت از یوزپلنگ آسیایی تصریح کرد: البته حفاظت از ۶ میلیون هکتار زیستگاه یوز به نسبت تعداد محیط‌بانان کار آسانی نیست و این کار جز با همکاری و مشارکت مردم بومی میسر نمی‌شود.

    هومن جوکار در خصوص انتقال کوشکی و دلبر به پردیسان اذعان داشت: تقریبا ۳ هزار متر فضا برای نگهداری آنها تعبیه شده و فنس‌کشی آن به اتمام رسیده وبعضی از کارهای جانبی و فضاسازی داخلی باقی مانده که تا پایان شهریور به اتمام می‌رسد و تا یک ماه آینده به پردیسان منتقل خواهند شد.

    پر طرفدار Thumb up 4 Thumb down 0

  17. آرش می‌گوید:

    یکی از دلایل کم بودن تعداد یوزپلنگ های آسیایی این است که همانند شیر آسیایی جفتگیری فامیلی ندارند برعکس آفریقایی ها
    البته ممکن است اشتباه کنم.خودتان بیشتر تحقیق کنید

    موافقم / مخالفم Thumb up 3 Thumb down 1

  18. گلیل می‌گوید:

    به امید روزهای بهتر و خوب برای طبیعت ایران و حیات وحش

    پر طرفدار Thumb up 4 Thumb down 0

  19. k,navid می‌گوید:

    دوستانی که همیشه میگن شکارچی اخه این کانون شکار که ازیوز چند حیوان دیگه همایت می کرد و بعدها همین کانون بود که رشد رد مناطق حفاظت شده چند قانون واسه شکارو محیط اطراف و خیلی کارای دیگه که الانم همون محیط زیست خودمونه این کانون رو چنتا شکارچی درست کردن شکارچیا واسه طبیعت خیلی کارا کردن می کنند ولی بعضی دوستان کم لطفن دست هر کی سلاح میبینند واسشون فرق نداره میخوان اسم شکارچی واقعی رو خراب کنند همشم احساسی بدون هیچ آگاهی فقط حرفای نامربوت لعنت واسشون فرقی بین شکارکش اون کسی که کلاش دستشه همه هم میدونن از کجا آورده را حتم حمل میکنه مگه سر بزنگاه گیر کنه با شکارچی یکی میکنند باز هستن کسانی که میدونن چی میگم ولی خیلیها الان میگن فرق نداده همتون جون میگیریدـ اینو گفتم واسه اونا تا بدونین اول از همه این شکارچیا بودن که با تاسیس کانون شکاور توسط چند شکارچی به فکر حفظ محیط زیست بودن.نه چنتا گیاه خوار که بیرون گود نشستن.

    موافقم / مخالفم Thumb up 2 Thumb down 3

    • مهدی جعفری می‌گوید:

      از املا حمایت که با همایت نوشتی معلومه که سطح دانش شما در چه حده!
      شکارچی یعنی قاتل طبیعت دیگه خوب و بد نداره!
      اگه در این سالها شکار به حدی فراوان بود که به طبیعت آسیب میرسوند اونوقت میشد شکارچی رو مثبت دونست که متاسفانه الان همین حضرات همه چیز رو ازبین بردن و جایی برای شکارچی وجود نداره

      پر طرفدار Thumb up 4 Thumb down 1

    • kooshan می‌گوید:

      دوست گرامی _ ک نوید _
      در این مورد با شما مناقشه ای نیست ولی در آن روزگاران بدلایلی همه به از این بودند اما حالا چطور ؟
      ‏ ‏

      موافقم / مخالفم Thumb up 1 Thumb down 0

  20. محمّدحسن می‌گوید:

    دقّت کردین، در اثر قوانین و مقرّرات نظارتی در سال ۳۸ جمعیّت یوز افزایش پیدا کرده، کاشکی قوانین اصلاح بشه.

    پر طرفدار Thumb up 6 Thumb down 0

  21. حسین می‌گوید:

    خدا اون روزی رو نیاره که یوز هم مثل شیر و ببر ایرانی… دیده بان ممنون بابت گزارش…

    پر طرفدار Thumb up 3 Thumb down 0

  22. k,navid می‌گوید:

    من بی سواد شماکه سوادت زیاده راجب اداره کنونی و کانون شکار تحقیق کن نتیجشم بزار که باقی دوستان قضاوت کنند استادـ

    موافقم / مخالفم Thumb up 1 Thumb down 2

    • کوشان مهران می‌گوید:

      جناب آقای نوید؛

      هیچکس بری از خطا و اشتباه نیست و شیوه نوشتار شما با اندکی دقت بهتر نگاشته می گردید ولی…

      مهم این است که لب کلام را فرمودید!

      در تمام کشور ها نخست چاه را کنده و سپس به فکر نصب مناره افتادند. شکاربانی، قرقبانان سلطنتی، میرشکاران …. این ها در تمام دنیا پایه گذاران حفاظت فیزیکی گونه های قابل شکار بوده و پس از گذشت ده ها و قرن ها بحث پاسداشت از زیستگاه و گونه های گوشتخوار و جوندگان و خزمدگان و دوزیستان و حشره خا به عنوان بخشی از زنجیره به هم تنیده حیات به میان آمد.

      منتهی در ایران کوبانیدن بدنه محیطبانی سیاستی تعمدی بوده برای بلعیدن بودجه.

      آن حضرات گیاهخوار هم به هنگامه گرانی مرغ به دلیل کمی دانه وارداتی بناگاه در ضای حقیقی و مجازی سر برآورده و پس از کاهش بهای مرغ به همان سرعتی که امده بودند، رفتند. بندگان خدا بی تقصیر می باشند زیرا:

      المامور و المعذور!

      موافقم / مخالفم Thumb up 2 Thumb down 0

    • حمید خوانین می‌گوید:

      شما اسم ده گونه موجود که وضعیت، جمعیت و جذابیت کافی برای اخذ مجوز شکار و پرداخت هزینه های مربوطه مطابق عرف جهانی را داشته باشد، نام ببرید، من شخصا قول میدهم بیوفتم دنبال تاسیس نهاد مربوطه!

      موافقم / مخالفم Thumb up 1 Thumb down 1

      • کوشان مهران می‌گوید:

        جناب آقای خوانین به ده گونه اشاره فرمودید که در صورت داشتن وضعیت مناسب قابلیت اخذ پروانه شکار را دارند.
        در حال حاضر بجز گراز در بیشتر زیستگاه ها جانوران شکاری چندانی برجای نمانده است.

        ولی

        در اتریش و آلمان نیز از روز نخست همه چیز استاندارد نبوده، برای نمونه در اواخر قرن هژدهم به دلیل تخریب جنگل و فشار شکار نسل شوکا در جنوب فرانسه و نسل شاموآ در بخشی از کوهستان کانتابریا در شمال اسپانیا نابود شده و تنها در دهه اخیر این دو گونه به زیستگاه خود معرفی مجدد شدند.

        صحبت بر سر مدیریت می باشد؛ افزون بر یک دهه است که جمعیت پازن و گوسپند کوهی و آهوی ایران حدود صد هزار سر برآورد می شود و این در حالی است که روز به روز به دلیل دست اندازی به زیستگاه ها و سلاح بی اندازه در دست شکار دزدان بومی و گوشت فروشان باید این تعداد کمتر شده باشد.

        تعداد پروانه های چهارپای صادر شده طی چند سال گذشته در برابر میزان تخلف های ثبت شده بسیار ناچیز می باشد ( و این نکته را نیز باید در نظر داشت که میزان تخلف هایی که گرفتار قانون نشده اند به مراتب بسیار افزون تر می باشد)

        جناب آقای خوانین،؛

        جز واقع بینی راهکار دیگری نداریم. منتهی نباید داستان شکار و مدیریت نخجیرداری تنها به شکار تروفی خارجی ها و بدون سرمایه گذاری برای بالا بردن شرایط زیستگاه و تعامل و کارآفرینی برای مردم محلی خلاصه شود.

        در صورت عاقلانه اندیشیدند و کنار گذاشتن فلسفه چند هزار ساله”بخور و ببر و در رو” می توان همانند ترکیه و فرانسه و بسیاری دیگر کشورها در کنار بالا بردن امنیت و بهبودی شرایط مناطقی مانند پارک های ملی شکارگران داخلی و خارجی را نیز یاور و حامی محیط زیست نمود و به طبیعت گردی رونق داد وگرنه دیدن زیستگاه های تخریب شده و آکنده از دام و چوپانان مسلح که در حکم قطاع الطریق می باشند چه جاذبه ای به دنبال خواهد داشت؟

        پر طرفدار Thumb up 4 Thumb down 0

  23. سعید می‌گوید:

    یک نفر جلوی جاده سازی رو تو منطقه حفاظت شده بافق بگیره با این کارشون همین چن تا یوزی که مونده رو هم فراری میدن
    خانم ابتکار ی کاری بکنید.

    پر طرفدار Thumb up 4 Thumb down 0

  24. سرزمین جاوید می‌گوید:

    با سپاس از آگاهی رسانی شما : این خبر با ذکر ماخذ در رویه یکم سایت سرزمین جاوید درج گردید:

    http://www.sarzaminjavid.com/?u=news&ID=225

    موافقم / مخالفم Thumb up 1 Thumb down 0

  25. kooshan می‌گوید:

    با تبریک و گرامیداشت این روز به همه تلاشگران و علاقمندان و دوستداران محیط زیست و حیات وحش کشور و با امید به آنکه در آینده تقویم طبیعت کشور ما خالی از جنین رویدادهای غم انگیز و تأسف باری باشد

    موافقم / مخالفم Thumb up 2 Thumb down 0

  26. سلام به همه عزیزانی که به طبیعت عشق می ورزند و به محیط زیست خود توجه دارند واهمیت می دهندو مهم تر آنکه نگرانند.
    از اقایان کوشا ونوید به خاطر بحثی که کردند متشکرم در این میان سؤالاتی مطرح شد وپاسخ هایی هم در حد دانش طرفین داده شد که به نظر من خیلی مفید بود. دوستداران محیط زیست به هیچ عنوان نمی شود به نام سازمان یا اداره کل محیط زیست کشور دل خوش کرد وامید داشت که در راستای احیاء گونه های درحال انقراض کاری کند. این اداره فقط یک عنوان را یدک می کشد وبس .
    من به عنوان یک دوستدار طبیعت و فعال محیط زیست معتقدم هر یک از ما به شکلی در اسیب رساندن به طبیعت ومحیط زیست سهیم هستیم اگرباور داریم که طبیعت نقش اساسی در تکامل ادمی داردوحفظ و توجه به آن نیاز من است نباید فقط منتظر مدیران باشیم بیایید در تشکل های مردمی به هم بپیوندیم ودست در دست هم برای حفظ با ارزش ترین معقوله ای که حیاط وآرامش من(آدمی) به آن بسته است همراه وهمیار شویم. انجمن حامیان گونه های در حال انقراض (استان البرز)

    پر طرفدار Thumb up 4 Thumb down 0

  27. افشین می‌گوید:

    توجه کردین در هیچ کدام از عکس هایی که از یوزها در ایران گرفته میشه توله همراهشون نیست؟
    فکر کنم بخاطر مسایل زیست محیطی و پایین بودن امنیت و کمبود طعمه زادآوری خیلی پایینی در یوزهای ایرانی وجود داره.
    البته یوز توله هاشو در جایی مخفی میکنه ولی یکبار هم حتی کنار مادرشون عکسی ثبت نشده؟؟؟؟؟

    موافقم / مخالفم Thumb up 1 Thumb down 1

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>